The Dangers of Complaining – Mối Nguy Hiểm Của Việc Phàn Nàn, Chê Trách

Thầy Ajahn Brahm – 01 Mar 2024

Về bài nói chuyện tối hôm nay, tại sao tôi 0 bị làm phiền khi đang ngồi thiền mà có ai đó đi vào tạo ra tiếng động, sẽ rất tốt khi bạn cố gắng 0 tạo ra tiếng ồn, hay ai đó đi toilet rồi trở vào, 1 trong những lý do mà tôi 0 bị xao lãng là vì tôi là 1 nhà Sư, 1 trong những điều tôi được huấn luyện là học hỏi thông qua trí tuệ và tâm từ, học cách 0 phàn nàn, chê trách. Đây chính là chủ đề buổi nói chuyện tối nay của tôi.

Tại sao người ta phàn nàn quá nhiều, và mối nguy hiểm của việc phàn nàn, chê trách là gì? Tôi đề cập đến vấn đề này là do nhiều khi người ta nói chuyện với tôi, họ bảo rằng : họ xem nhiều tin tức trên tv, đọc báo nhiều, thấy nói nhiều về con người và đa phần là phàn nàn. Tại sao người ta phàn nàn nhiều như vậy? Ngay cả khi bạn bị bệnh, thật là tốn thời gian để phàn nàn về căn bệnh đó. Phàn nàn chỉ làm bệnh nặng hơn thôi. Đó là lý do tôi hay nói với các bạn nếu có khi nào đi gặp bác sỹ để khám bệnh thì bạn nên nói với bs thế này: bác sỹ ơi, có 1 điều đúng đắn xảy ra với tôi, tôi lại bị bệnh nữa rồi. Bị bệnh thì có gì sai trái? Tại sao người ta lại có văn hóa cảm thấy xấu hổ khi bị bệnh? Sao bạn lại nghĩ rằng khi bị mắc bệnh trở lại là phạm lỗi lầm sai trái gì đó và bạn cố gắng sao cho lần tới đừng có bị bệnh. Nếu bạn cố gắng làm cho mình mạnh khỏe, điều đó sẽ khiến bạn bị bệnh.  1 trong những lý do khiến tôi khỏe mạnh là tôi 0 cố gắng để trở nên khỏe mạnh. Đúng là như vậy đó. Thầy nói thật đi, Thầy có thấy tôi tập thể dục 0? Thầy ấy nói là có. Tôi có dùng thực phẩm sạch và tốt 0? Tôi nghĩ là có. Nhưng tôi thấy đôi khi thái độ của tâm lại rất quan trọng, mạnh mẽ.

Tại sao người ta phàn nàn chê trách? Họ chỉ làm tình hình tệ hơn khi người ta sợ bệnh. Bạn cứ thử nói với bác sỹ của mình : có điều đúng đắn xảy ra, tôi bị bệnh bác sỹ ạ. Đó là cách cơ thể phản ứng lại với căn bệnh. Và bị bệnh nặng hay chết thì 0 có gì sai trái cả. Và như vậy thì bạn cũng 0 nên nói với tôi: Ajahn Brahm, Thầy nên chăm sóc sức khỏe , chúng con muốn Thầy sống lâu với chúng con. Đó là ích kỷ (cười). Tôi đã giảng dạy đủ rồi, đúng 0? Có 1 vị bác sỹ rất tốt và tử tế. Tôi hỏi rằng: bạn vẫn còn làm việc chứ? Vị ấy trả lời: 0, con đã nghỉ hưu được 1 năm rồi. Con quyết định làm như vậy. - Còn tôi thì 0 quyết định nghỉ hưu gì cả. Tại sao phải nghỉ hưu trong khi bạn đang yêu thích, tận hưởng công việc làm của bạn?

ồ nhìn kìa, cánh cửa tự nhiên mở ra. Có thể là có 1 vị phi nhân/ ma bước vào. Ồ đó là 1 cơn gió. Bạn có phàn nàn về ma 0? Tôi yêu quý ma. Các bạn ấy rất tử tế. Nếu bạn tử tế với họ thì họ còn giúp bảo vệ bạn nữa. Giống như các chúng sinh khác, ma/phi nhân sẽ tử tế với bạn nếu bạn tốt với họ. Họ rất tử tế với cộng đồng Phật Tử ở đây trong nhiều năm rồi.

Có câu chuyện này về bà Wong đã qua đời nhiều năm trước. Trước khi qua đời, bà đến gặp tôi và nói khá chính xác: Thưa Thầy, con cũng sắp chết rồi. Mà con 0 tin tưởng ông chồng George của con. Con nghĩ ông 0 được khôn ngoan lắm. - Tôi thì thấy George cũng ổn, nhưng bà vợ thì 0 tin tưởng ông chồng mình. Bà nói tiếp: Ajahn Brahm, con tin tưởng Thầy. Xin Thầy làm ơn đồng ý đứng ra lo hậu sự cho con. Như vậy thì con tin là mọi chuyện sẽ tốt đẹp suông sẻ. Nếu thầy đồng ý giúp thì con sẽ làm di chúc để  ½ ngôi nhà của con cho nhà chùa làm chi phí lo hậu sự, phần còn lại là của chồng con.

Là 1 nhà Sư thì 0 thể giao dịch như vậy. Chúng tôi 0 phải là những bậc phù thủy về tài chính. Tôi gọi người hộ Tăng lo về thủ quỹ đến. Anh ta xem xét các loại chi phí lo hậu sự và so sánh với số tiền thừa kế ½ ngôi nhà của cô này rồi cho biết là sau khi chi phí thì vẫn còn 1 phần khá tốt để cúng dường đến nhà chùa. Tôi đồng ý giúp bà ấy. Rồi bà qua đời và chúng tôi đứng ra lo liệu, tu viện Bodhinyana chi trả hết mọi chi phí liên quan. Sau khi đám tang xong xuôi, ông chồng của bà 0 thanh toán cho nhà chùa. Có 1 lần tôi hỏi ông ấy về bản di chúc. Ông trả lời là: Con 0 tìm thấy bản di chúc ấy. Con 0 tìm thấy bản di chúc ấy. Tôi nghĩ bà vợ có phần đúng, ông chồng cũng hơi hơi … 1 chút. Rồi chúng tôi cũng 0 thúc ép nữa, chừng nào ông kiếm ra rồi tính. Nhà chùa thì 0 khôn ngoan về tính toán, tiền bạc. Bạn thấy cái sảnh này, 0 có đèn chùm, 0 có dát vàng. Các bạn ngồi dưới sàn, các vật dụng đều đơn sơ, nhưng đủ dùng và ấm cúng như ở nhà.

Rồi khoảng 6 tuần sau khi bà qua đời, ông chồng George đến tu viện Bodhinyana vào khoảng 7g sáng. Trước đó ông hiếm khi nào đến tu viện này. Tôi mới hỏi: Có việc gì thế? Sao ông đến đây sớm vậy?  Ông đi taxi đến vì 0 biết lái xe, và đến được đây thì tiền taxi cũng khá cao. Ông nói rằng: Ajahn Brahm, Ajahn Brahm, xin hãy cầm lấy, xin hãy cầm lấy. – Cái gì vậy? – Đó là bản di chúc. Con đã tìm ra rồi. – Và trông ông ấy có vẻ sợ hãi lắm. Trong đời tôi chưa từng thấy ai có vẻ sợ hãi như vậy. Tôi cầm tờ di chúc và cảm ơn ông. Rồi tôi hỏi ông đã xảy ra chuyện gì. Ra là vào nửa đêm hôm trước, vợ ông thành ma và xuất hiện: George, George, ông biết cái di chúc nó ở đâu mà. Ông cầm lấy nó mang đến Thầy Ajahn Brahm liền. – Tôi thấy tội nghiệp cho ông chồng. Ông ấy rất lo lắng sợ hãi. Tôi nhận bản di chúc và đưa cho người thủ quỹ để anh ta thực hiện. Vấn đề là đôi khi ma/ các vị phi nhân rất dễ chịu với những ai giúp đỡ họ, cho nên các bạn đừng sợ ma.

Về việc phàn nàn những con ma, hay phàn nàn về những chuyện khác, trước đây tôi có lưu ý rằng chúng ta sống trong 1 xã hội có quá nhiều lời phàn nàn, chê trách. Rồi khi phàn nàn, chúng ta tạo ra những bận rộn 0 cần thiết. 1 trong những lần đầu tiên tôi được dạy điều này là từ 1 tù nhân trong tù. Trước đây tôi hay đến nhà tù để giảng dạy. Và tối nay, 1 Sư ở đây, Thầy Rada sẽ đến nông trại thuộc nhà tù để giảng dạy ở đó về Phật giáo và thiền định. Khi bạn đi giảng dạy thì bạn cũng học được nhiều điều. Tôi đã làm như vậy khi tôi đến nhà tù để giảng dạy, khoảng 30-35 năm về trước.

Có 1 ông tù nhân người Anh lớn tuổi. Ông ta đến gặp tôi và muốn được nói chuyện riêng. Ông nói rằng ông bị kết án về 1 tội trộm cắp mà ông ta 0 hề làm, nhưng 0 ai tin ông ta. Có nhiều người hay nói như vậy nhưng sự thực là ông ta 0 thực hiện vụ trộm cắp đó. Bạn biết đó, khi vào tù thì bạn 0 có tiền bạc gì, 0 có điện thoại nên 0 thể liên hệ luật sư giúp đỡ. Chỉ có thể nhấn chuông gặp quản giáo. Tôi đang suy nghĩ xem nên nhờ 1 luật sư nào đó mà tôi quen để hỗ trợ pháp lý miễn phí cho những trường hợp bị oan như ông ta thì ông ta mỉm cười ranh mãnh và nói tiếp: nhưng Thầy biết 0, trước đó tôi đã từng thực hiện nhiều vụ trộm cắp trót lọt, 0 bị phát hiện, nên tôi nghĩ là cũng công bằng. Ồ, ông ấy đang dạy tôi về luật nhân quả. Bao nhiêu lần bạn phàn nàn về việc bị bắt vì chạy quá tốc độ? Có đáng để phàn nàn 0? Có bao nhiêu lần bạn chạy quá tốc độ mà may mắn 0 bị phát hiện?  Vì thế rất nhiều lần bạn phàn nàn về những việc như vậy. Chúng ta chỉ chú ý vào mặt tiêu cực, điều này tạo ra năng lượng tiêu cực.

Tôi thấy có những nhà chính trị , tôn giáo, họ đứng lên, cổ vũ hãy giết người này, diệt người kia, hạ bệ cái này, cho xuống cái kia … những chuyện như vậy là 0 tốt, 0 được phép, là những lời thô thiển, tôi 0 thích chút nào. Tôi 0 bao giờ thích khi nghe người ta nói nên bỏ tù người này, ném người kia ra ngoài… phàn nàn chê trách nhiều quá sẽ làm chúng ta trở nên rất tiêu cực. Tôi học cách đối trị lại với sự tiêu cực.

Lần đầu tiên tôi đến Serpentine là để xây dựng tu viện Bodhinyana. Trước đó vài tuần thì tôi rất vui khi đến nói chuyện tại Hiệp Hội Ung Thư, người đã bán miếng đất cho chúng tôi lúc đó, 1 đại lý bất động sản, Charles Orlando. Vị ấy ngồi ngay phía trước tôi ở chỗ Hiệp Hội Ung Thư. Chúng tôi bắt đầu nói chuyện về những thời xưa cũ tuyệt vời. Vị ấy ngồi ngay phía trước tôi bắt đầu nói về những kỷ niệm xưa, những gì đã xảy ra. Lúc đó thì nhà chùa rất nghèo. Chúng tôi mua miếng đất bằng những khoản vay 0 tính lãi suất. Mọi người rất tử tế giúp đỡ nhà chùa. Lúc bắt đầu xây chùa là vay nợ để mua đất, chúng tôi 0 có nơi nào để ở cả. 0 có tòa nhà nào trên miếng đất đó. Và người ta chưa có lòng tin với chúng tôi. Lúc đó chỉ có 2 nhà Sư là tôi và Thầy Ajahn Chah. Tại sao phải quyên góp cúng dường cho chúng tôi khi họ 0 biết chúng tôi đến để làm gì? Vì thế chúng tôi phải có được lòng tin của mọi người bằng 1 cách đơn giản. Tôi tự học và tự xây công trình đầu tiên. Nhiều người trong số các bạn còn nhớ công trình đầu tiên tôi xây là khu nhà vệ sinh. Chúng tôi làm như vậy để gây ấn tượng với hội đồng thành phố. Họ nói rằng miễn là các bạn có 1 nơi ở để bảo đảm sức khỏe.  Nếu có vấn đề gì về sức khỏe thì chúng tôi sẽ gặp rắc rối lớn. Thế là chúng tôi quyết định xây khu nhà vệ sinh bằng gạch. Trước khi xuất gia làm nhà Sư thì tôi làm gì? Có phải tôi là 1 người thợ xây dựng hay là người lao động?  Tôi là 1 nhà vật lý lý thuyết và cuối cùng thì tôi làm 1 công việc hết sức thực tiễn. Nhưng tôi tin rằng bạn cũng có thể xây gạch được, khá là dễ. Và có 1 câu chuyện đẹp mà nhiều người trong các bạn đã biết. Câu chuyện về 2 viên gạch lệch. Khi xây bức tường gạch đầu tiên, tôi là người cầu toàn. Và khi bạn là người cầu toàn thì sẽ có phàn nàn, chê trách vì 0 có gì là đủ tốt cả.  16:24 (Còn tiếp) Đó là bức tường gạch đầu tiên tôi xây. Tôi xây từng viên gạch rất lâu và kỹ lưỡng để chúng được hoàn hảo nhất có thể. Khi xây xong bức tường ấy, tôi mới nhìn thấy có 2 viên gạch bị lệch nằm kế nhau. Cho tới bây giờ tôi cũng 0 biết được làm sao mà tôi bỏ sót chúng như vậy. Chúng làm hỏng cả bức tường. Trong nhiều năm tôi 0 tìm ra 2 viên gạch lệch ấy ở đâu. À, Thầy có thể tìm thấy 2 viên gạch ấy trong khu vệ sinh của chư Tăng, trên bức tường bên phải của những cái bồn rửa tay. Tôi quên mất chúng trong 1 thời gian vì điều xảy ra kế tiếp là : đầu tiên thì tôi có phản ứng tiêu cực, tôi tự phàn nàn chê trách mình: đúng là 1 nhà Sư ngu ngốc, mi có thể làm tốt hơn vậy mà. Tôi cố gắng gỡ lớp hồ ra mà 0 được. Tôi hỏi vị Sư còn lại là có thể nào mua thuốc nổ về phá bức tường để tôi xây lại từ đầu, để đừng ai thấy nó. Làm cả ngày lẫn đêm cũng được, để sửa chữa lại. Tôi 0 muốn ai thấy sai sót đó của tôi. Thuốc nổ thì 0 được rồi.  Hay là kiếm cái máy ủi ủi sập bức tường? 0 được luôn. Cuối cùng là tôi bế tắc với nó. Thậm chí tôi còn ngủ mơ về nó, 1 cơn ác mộng. Giật mình thức dậy và tự mắng mình: nhà Sư ngu ngốc. Cho đến 1 ngày có người nhìn thấy bức tường ấy và khen đẹp. Tôi 0 tin được, kiểu như bị shock: Bác để quên kính trong xe à? Người đó nói rằng: Thầy phàn nàn chê trách về điều gì? -  Bác 0 thấy 2 viên gạch bị lệch sao? Làm sao để vượt qua điều này và được bình an? – Vị ấy nói: vâng con thấy có 2 viên gạch lệch nhưng con cũng thấy 998 viên còn lại thì hoàn hảo. Khi tôi có tâm tìm ra sai lỗi, tâm phàn nàn chê trách thì tôi 0 thể nhìn thấy những viên gạch hoàn hảo. Mắt bạn chỉ nhìn vào lỗi sai đó. Khi nằm mơ vào ban đêm, bạn chỉ mơ về lỗi sai ấy.  Khi nghĩ về nó, bạn chỉ nghĩ đến sai lỗi, bạn 0 thể nhìn thấy những viên gạch hoàn hảo trên bức tường. Vì thế tôi bắt đầu phàn nàn chê trách. Tôi chỉ muốn làm cho nó nổ tung.

Và tôi đã kể câu chuyện này rất nhiều lần. Sáng mai thì tôi sẽ đi Hongkong. Vài năm trước người ta mời tôi đến nói chuyện ở Chinese University in Hongkong ở Shatin. Lý do là vì có nhiều sinh viên trường này tự tử. 2 viên gạch lệch là câu chuyện tôi kể cho các em nghe và rõ ràng là có hiệu quả với các em sinh viên. Tỷ lệ tự tử giảm xuống.  Tôi nói rằng: tại sao tôi lại muốn cho nổ tung bức tường, muốn phá hủy nó chỉ vì 2 lỗi lầm?  Có bao nhiêu em nhìn thấy 1 vài lỗi lầm và chỉ tập trung nhìn thấy điều đó? Các bạn hiểu tại sao. Bạn chỉ muốn cho nó nổ tung , bạn 0 chịu đựng thêm được nữa. Nhưng khi các bạn nhìn sự việc 1 cách cân bằng hơn, bạn sẽ nói: vâng, tôi đã bị ở tù vì tội mà tôi 0 làm nhưng có những vụ trộm khác tôi đã thực hiện trót lọt 0 bị bắt. Tôi thấy như vậy cũng công bằng. Bạn đừng yêu cầu sự hoàn hảo mà hãy nhìn vào bức tranh lớn hơn. Bị bệnh thì cũng 0 vấn đề gì, 0 có gì sai trái cả. Và nếu có lỡ làm gì sai thì cũng 0 sao đâu. Tuần vừa rồi, bạn đã phạm bao nhiêu lỗi? Các bạn ở đây có ai tuần rồi 0 phạm lỗi nào? Tôi thì có phạm vài lỗi. Tôi có phạm 1 lỗi này mà nhiều năm tôi 0 kể.

Khi Thầy Ajahn Chah rời đi và tôi trở thành Sư Cả của Tu viện Serpentine , tôi thật sự muốn làm cho nơi đây trở thành 1 tu viện ấn tượng. Tôi muốn loại bỏ tất cả những sự lười biếng và thiếu chánh niệm. Khi tôi đi vòng quanh khu đất , bạn biết tôi thấy gì 0? 1 vị Sư lơ đãng nào đó đã bỏ quên cây búa trong đám cỏ, có lẽ là nhiều ngày rồi vì nó bắt đầu bị hoen rỉ. Thời đó thì quỹ của chúng tôi 0 có nhiều. 1 vị cư sỹ, vì đức tin, vì lòng tốt cúng dường cây búa để chúng tôi làm việc. Vậy mà 1 vị Sư lơ đãng nào đó đã bỏ ngoài mưa như thể nó chẳng đáng giá gì. Tôi nghĩ là 0 để chuyện này xảy ra như vậy nên cho họp các Sư lại. Bạn biết thông thường mọi người hay nói tôi quá nhẹ nhàng mềm mỏng và tử tế. Thật ra là do tôi rút kinh nghiệm từ chuyện này. Lúc đó thì tôi 0 có nhẹ nhàng và tử tế, tôi nói: nghe này, như vậy là 0 đủ tốt. Cư sỹ họ phải tiết kiệm để mua cây búa đó cúng dường vì đức tin, vì lòng tốt. Nếu họ thấy cách bạn dùng cây búa như vậy , bỏ ngoài trời, 0 quan tâm chút nào. Thái độ như vậy tôi 0 muốn thấy trong tu viện của chúng ta. Tu viện chư Tăng, tu viện chư Ni, bất kỳ tu viện nào cũng vậy. Chúng ta nên tôn trọng và biết ơn lòng tốt mà người ta trao tặng, chứ 0 phải là bỏ ở ngoài cho nó rỉ sét ra.

Tôi thật sự là nói chuyện nghiêm vì tất cả chư Tăng đều ngồi thẳng lưng chứ 0 như các bạn ở đây ngồi nghiêng qua nghiêng lại vậy đâu. Và tôi hỏi: vị nào làm như vậy? Điều làm tôi thất vọng là 0 vị Sư nào đứng ra nhận.  Tôi nghĩ rằng mình đã cứng rắn quá, 0 nên tỏ ra đáng sợ hay làm người khác e sợ như vậy. Tôi đi ra khỏi sảnh , thật sự thất vọng. Tôi tự hỏi: sao 0 vị nào đứng ra nhận lỗi? Và rồi tôi biết tại sao. Tôi quay lại đi trở vào sảnh và nói: xin các vị ngồi thêm 1 chút nữa. Lúc đó thì tu viện cũng mới có vài Sư thôi. Rồi tôi nói: tôi muốn xin lỗi các vị .  Tôi chợt nhớ ra tôi chính là người bỏ cây búa ngoài trời. Và tôi đã quên mất chuyện đó.

Bạn đã từng như vậy bao giờ chưa? Bạn làm chuyện gì đó, xong rồi bạn la mắng mọi người là sao làm như vậy, rồi cuối cùng nhận ra thủ phạm chính là mình. Những lỗi lầm đó thật là tuyệt vời vì tôi học hỏi rất nhiều từ đó. Bạn học được rằng 0 nên phàn nàn chê trách quá nhiều. Hiểu rằng người khác phạm lỗi, mình cũng có phạm lỗi, và như vậy thì sẽ có hòa bình nhiều hơn trên thế giới. Khi người ta phạm lỗi, họ làm gì đó sai, tại sao họ 0 thể tha thứ cho họ? Tôi 0 hiểu được điều đó.

Có vài vị Sư ở tu viện Bodhinyana nói rằng tôi quá mềm mỏng. Rất tiếc tính tôi là như vậy. Lần đó có người nói với tôi rằng: con đã phạm 1 lỗi lầm, sao Thầy 0 phạt con? Tôi nói: Thầy 0 làm vậy, thậm chí trong Phật Giáo cũng 0 làm vậy. Điều này thật sự làm tôi cảm kích. Khi bạn đọc giới luật Vinaya, 0 có hình phạt chút nào, bất kể bạn làm gì. Tôi nghĩ rằng điều này thật là lạ. Anh chàng này khi đến gặp tôi, anh ấy đang là hành giả, mặc trang phục trắng. Anh ta nói rằng buổi tối hôm trước, anh ấy làm 1 việc phạm  giới là ăn phi thời. Đêm đó vì quá đói, khoảng nửa đêm hay tờ mờ sáng, anh đã đột nhập vài nhà bếp, làm 1 cái bánh sandwich và ăn nó. Và anh ấy nói rằng cả đêm đó anh ta 0 ngủ. Anh ta cảm thấy có tội. Anh ta hỏi rằng : Thầy sẽ đuổi con ra khỏi tu viện phải 0? Tôi nói: tất nhiên là 0 rồi. Thay vào đó tôi nói: cám ơn con đã nói cho Thầy nghe. Nếu con muốn tránh việc phạm giới ăn phi thời thì vào bữa ăn chính hãy ăn nhiều thêm 1 chút. Và ngoài giờ ăn cũng có thể dùng chocolate hay phô mai, nước ép trái cây cho đỡ đói.

Anh ta hỏi tại sao tôi 0 phạt anh ta. Tôi nói 0. Anh ta nói rằng: con cần phải bị phạt, nếu Thầy 0 phạt, con sẽ lại tái phạm.  Vì vậy tôi nói anh ta: ok, Thầy sẽ phạt con theo kiểu Úc. Cá nhân con sẽ nhận 30 stroke cat tails (là hình phạt đánh bằng roi da rất tàn khốc vào thời xưa). Tôi nhớ là khi nghe vậy thì mặt anh này trắng bệch, môi run run. Anh ta thật sự nghĩ là tôi sẽ đánh anh ta.  Rồi tôi giải thích cho anh ta rõ, trong tu viện Phật Giáo thì 30 stroke cat tails  là  vuốt con mèo 30 cái. Trong tu viện có 2 hay 3 con mèo. Kiếm 1 con mèo rồi đặt nó vào lòng, vuốt nó 1, 2 … đủ 30 cái. Hãy học về lòng từ bi, tử tế. Đó là những điều chúng tôi làm khi có ai đó phạm lỗi hay cảm thấy tội lỗi.  Bạn cảm thấy tội lỗi vì bạn 0 biết về lòng từ bi. Có thể là bạn cũng nghĩ về lòng từ bi nhưng nó 0 đủ mạnh. Vì thế khi bạn thêm vào lòng tốt và từ bi , chúng sẽ giúp giải quyết được vấn đề. Bạn nhận ra mình là con người, mình phạm lỗi lầm , và bạn học hỏi, đó là cách chúng ta  phát triển. Chúng ta 0 sợ hãi lỗi lầm nữa, chúng ta 0 tìm cách che giấu chúng. Nếu có bị bệnh thì cũng 0 có gì là sai trái. Khi bạn 0 có tâm kỳ thị bệnh tật thì bạn thực sự có thể làm gì đó để chữa lành và tìm hiểu tại sao nó xảy ra rồi 0 để nó xảy ra lần nữa. Khi bạn thấy có lỗi vì đã bị bệnh thì suy nghĩ này chặn đứng việc chữa lành và tiến trình hồi phục. Đó là lý do mà Đức Phật luôn nói rằng: bạn biết được lỗi lầm, bạn là người trung thực. Hãy tha thứ, đó là cách bạn học hỏi và phát triển. Đó là 1 câu nói tuyệt vời của Đức Phật. Điều đó cũng có nghĩa là chúng ta 0 phàn nàn chê trách người khác, đặc biệt là bản thân bạn. Tại  sao việc hành thiền của thiền sinh 0 tiến triển? 1 trong những lý do là họ nhìn thấy vấn đề trong việc hành thiền của họ. Họ tự phàn nàn chê trách mình, phàn nàn với tôi. Ồ, thiền định của bạn 0 tệ đâu. Tôi vẫn còn nhớ có 1 anh chàng, lần đó anh ta đến gặp tôi và nói khóa tu này của anh ta thật tệ hại. Anh ta chỉ vào được Sơ thiền, 0 thể đạt được Nhị thiền. Crazy thật chứ! Bạn phải biết đắc thiền là trạng thái thiền sâu. Bạn đang có phúc lắm đó. Đắc Sơ thiền thì 0 chỉ là đủ tốt mà còn hơn thế nữa. Khi bạn có tâm phàn nàn chê trách , bạn chỉ muốn, muốn, muốn . Vậy tóm lại là bạn thích cái gì? Cần bao nhiêu mới hài lòng?

Tôi đến từ UK, tôi đã lớn lên ở đó. Tôi thấy có những ngôi nhà cũ mà người ta từng ở đó, rất lạnh, gió lùa vào, trong nhà 0 có nhiều đồ đạc gì. Còn bây giờ, ngay cả căn hộ đơn 1 phòng thì cũng rất tiện nghi hơn căn nhà tôi ở khi xưa rất nhiều. Ấm áp hơn, an toàn hơn, nhưng nhiều khi ta thấy như vậy là 0 đủ, ta muốn nhiều hơn. Đó là 1 dạng phàn nàn chê trách. Chúng ta 0 biết bí quyết để có được sự hài lòng, hạnh phúc và bình an. Chúng ta luôn muốn có thêm, có thêm, có thêm. Chúng ta cố gắng làm việc chăm chỉ hơn, cực nhọc hơn, cật lực hơn, rồi phá hủy môi trường nhiều hơn, nhiều hơn nữa. Để làm gì?  Bạn biết là từng viên gạch là phải đào đất sét lên, rồi nung, tạo ra chi phí khí carbon khổng lồ. Bê tông cũng vậy. Tại sao chúng ta tiếp tục làm những việc như vậy? Ngày càng lớn hơn, lớn hơn, lớn hơn nữa. Tôi biết những chuyện như vậy và tôi thấy sống trong hang động thì tốt hơn. Lúc đó bạn cảm thấy hài lòng, 0 muốn thêm gì nữa. Đó là lúc tôi thiền. Bạn ngồi xuống, thân bình an vừa phải, tâm bình an vừa phải, 0 hoàn hảo, chỉ đủ tốt. Khi 0 phàn nàn thì tôi có thể tận hưởng việc thiền định. Tôi tận hưởng cảm giác được tự do khỏi những  ước muốn có thêm cái này cái kia, khỏi những ý định luôn muốn làm cho tốt hơn. Bình an hơn. Tất cả các bạn đều có những mối quan hệ. Bạn đời của bạn có đủ hoàn hảo 0? Họ có thể tốt hơn nữa, đúng 0? Nếu bạn nghĩ như vậy, bạn 0 thể tận hưởng mối quan hệ với bạn đời của mình. Khi bạn nghĩ như vậy, bạn đời của bạn sẽ cảm thấy áp lực phải cải thiện cho tốt hơn. Sao em 0 cải thiện? Anh nghĩ đầu tiên là em nên cải thiện trước rồi anh sẽ cải thiện , rồi sẽ dẫn đến các kiểu tranh cãi. Vậy thì thay vì muốn người khác phải thay đổi, bạn chấp nhận con người hiện tại của họ, chấp nhận tình trạng thiền hiện tại của bạn. Nó đủ tốt. Ý tưởng đủ tốt . Đó là cách ta nhìn nhận sự việc. Các tầng thiền và sự Giác ngộ, đó có phải là làm cho mọi sự hoàn hảo? 0 đâu! Đắc thiền và giác ngộ xuất hiện nhờ có sự hài lòng. Bình an, tử tế, nhẹ nhàng. Đó có phải là sự hoàn hảo 0? Thật ra là sự hoàn hảo phát sinh từ đó. Do bình an trước mọi việc, sống hòa bình với bạn đời, tử tế với họ, nhẹ nhàng với họ. Rồi bạn sẽ có 1 mối quan hệ tuyệt vời. Tuần rồi tôi có nhắc lại câu chuyện: ‘mở cánh cửa tâm hồn’ trong 1 quyển sách của tôi. Tại Đại Sứ Quán Úc ở Bangkok có 4 cặp vợ chồng, 2 cặp đã ly hôn, 2 cặp đang ly thân. Nhờ các câu chuyện ‘mở cánh cửa tâm hồn’ và ‘2 viên gạch xấu’ , họ lại trở về bên nhau. Tôi cũng 0 tin được chuyện đó. 2 cặp đã ly hôn họ quyết định tái hợp. Họ nhớ lại khởi điểm tại sao họ cưới nhau. Quan trọng hơn 2 viên gạch xấu trên bức tường, họ lại có thể mở cánh cửa tâm hồn của nhau. 2 cặp ly dị và 2 cặp ly thân, họ trở về bên nhau. Họ làm chung cơ quan với nhau. Vì chuyện đó mà  4 cặp đôi này gửi vé máy bay theo đường bưu điện mời tôi đến Bangkok. Xin đừng làm như vậy vì tôi sẽ gặp rắc rối với tên của tôi (có thể là do tên khai sinh và Pháp Danh khác nhau). Tuy nhiên tôi rất lấy làm vinh dự và cảm động khi họ tỏ lòng tôn trọng vì đã giúp họ giải quyết vấn đề lớn trong đời.

Tôi nhớ là có khi nói chuyện với các em nhỏ, và chúng nói cảm thấy thật kinh khủng khi cha mẹ chia tay. Cháu thì nói với cha rằng chúng 0 còn được ôm hôn mẹ nữa. Cháu thì nói với mẹ rằng 0 còn được cha ôm ấp khi ngồi trong lòng cha khi nghe Ajahn Brahm giảng Pháp nữa. Điều đó thật sự rất quan trọng. Đó là điều có lần các cháu nhỏ tâm sự với tôi. Thật tuyệt vời khi chúng ta 0 phàn nàn chê trách. Khi phàn nàn thì ta chỉ nhìn vào điều tiêu cực. 35:55 (Còn tiếp)

Có khi bạn nghĩ rằng: Ajahn Brahm, đôi khi cũng cần phải phàn nàn. Khi là 1 người quản lý trong văn phòng, có nhân viên luôn đi trễ, không làm được việc, họ gây rắc rối, và như vậy thì có khi làm hỏng việc kinh doanh. Vì thế tôi hy vọng bạn nhớ câu chuyện mà tôi hay đề cập tại các cuộc hội thảo nguồn nhân lực. Tôi được yêu cầu thuyết trình phần này ở Singapore khi tôi tình cờ có việc đến đó, 1 bài nói chuyện về Phật Giáo và nguồn nhân lực, quản lý con người. Từ buổi hội thảo này, tôi nhận được lời mời đến nói chuyện với cùng nội dung tại 1 buổi hội thảo nguồn nhân lực quốc tế lớn ở London.  Họ chuẩn bị cho tôi vé máy bay hạng thương gia, khách sạn tốt, và sau đó tôi được đi thăm gia đình ở London. Họ chi trả tất cả. 1 cơ hội tốt. Thế là tôi đến thuyết trình ở đó. Sau đó tôi trở về Perth và nhận được 1 lời mời từ Dịch vụ Y tế Quốc gia của Anh. Họ nói rằng đã tham dự buổi nói chuyện của tôi và họ rất thích. Họ mời tôi sang Anh để nói chuyện về cùng nội dung đó tại buổi hội thảo của Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh tại Birmingham.  Tôi trả lời với họ rằng: tôi vừa mới có 1 chuyến bay quốc tế đường dài từ London về Perth và bây giờ các bạn muốn tôi bay ngược lại Anh. Như vậy 0 có tốt có sức khỏe của tôi. Các bạn làm trong Dịch vụ Y tế Quốc gia, các bạn biết rõ như vậy mà. Cô phụ trách mời tôi trả lời rất dễ thương: Dạ cảm ơn cảm ơn cảm ơn Thầy rất nhiều ạ. Ngồi tại bàn làm việc và nhận câu trả lời đó, tôi thấy vui thay vì muốn phàn nàn. Cô ấy làm tôi cười và cảm thấy hạnh phúc.

Đó cũng là 1 cách nữa bạn thấy được lợi lạc rất nhiều khi bạn 0 phàn nàn chê trách mà thay vào đó bạn làm cho câu chuyện trở nên vui cười, hài hước. Hay là khi bạn khen ngợi, có 1 chuyện khi tôi đi giảng dạy ở đó, có 1 phương pháp gọi là sandwich method. Khi bạn là quản lý, có lúc bạn phải khiển trách, góp ý với ai đó. Bạn làm thế nào? Bạn đã từng bị góp ý, khiển trách tại nơi làm việc chưa? Hay khi là 1 sinh viên, 1 nhà Sư trẻ, bạn đã từng bị bảo ban, góp ý chưa? Và người ta hay nghĩ: điều này thật 0 công bằng. Tôi đã làm việc hết sức cho công ty này và điều mà tôi nhận lại là phê bình , chỉ trích. Bạn đã gặp chuyện như vậy bao giờ chưa? Thay vào đó hãy dùng phương pháp sandwich. Khi bạn muốn phê bình góp ý ai đó, trước hết là khen ngợi họ, nói về tất cả những chuyện tuyệt vời mà họ đã làm cho công ty, như là ồ bạn cũng có đi trễ nhưng bạn là 1 người dễ thương. Khi thật sự bắt tay vào việc, bạn làm rất tốt.

Bạn có để ý là khi nào người ta khen ngợi thì bạn bắt đầu lắng nghe. Đó là cách để người ta mở  lòng ra lắng nghe lời bạn nói. Khi họ mở lòng ra từ từ, đến đủ độ rồi , họ đang chờ để nghe lời khen ngợi kế tiếp thì bạn cho họ 1 cú, 0 phải về mặt vật lý. Đó là lúc bạn đưa ra lời phê bình. Lúc đó người nghe thật sự nghe, đón nhận lời phê bình ấy. Đã bao giờ bạn cố gắng bảo người ta : chúng tôi ở đây là vì bạn. Vấn đề là gì? Sao bạn đi làm trễ? Bạn có cần chúng tôi đổi lịch làm việc cho bạn hay có cần ai đó đón bạn đi làm, hay bạn cần gì khác 0? Tại sao? Gia đình bạn có chuyện gì 0? Chúng tôi có giúp gì được 0? Bạn có cần nghỉ phép vài ngày 0? Khi bạn tử tế với họ thì họ mở lòng ra và bắt đầu nghe bạn nói. Người ta thường hay phê bình chỉ trích nhau mà 0 chịu nghe. Tôi càng nhận được chỉ trích từ bạn đời ở nhà thì tôi càng 0 cần nghe gì từ boss của tôi tại nơi làm việc.

Trong phương pháp sandwich, bạn khen ngợi, sau đó bạn phê bình và luôn luôn kết bằng 1 lời khen ngợi, như là: nhưng bạn biết đó, bạn quả là 1 nhân viên tốt. Chúng tôi chắc chắn là có giải pháp cho vấn đề này. Tại sao chúng ta không tư vấn cho bạn nhỉ? Hay là: bạn có thể nghỉ phép 1 ngày, hay vài tuần  hay là chúng ta hãy thay đổi 1 vài chi tiết. Điều này có nghĩa là cá nhân của ông sếp đang phê bình ấy thật sự tử tế. Bạn biết là lòng tốt thì hiếm có trên thế giới này. Vậy thì điều hiếm có quý giá ấy , nếu bạn nhận ra người sếp , người cố vấn, người giám sát, vị Sư Cả  ấy, nhà lãnh đạo tinh thần độc tài ấy (có vài vị PT làm việc chung và nói vui Ajahn Brahm là nhà lãnh đạo tinh thần độc tài), nếu bạn nhận ra họ tử tế thì bạn thật sự có thể đón nhận lời phê bình ấy. Nó 0 làm bạn đau lòng nhiều. Bạn sẽ 0 trở nên tiêu cực kiểu: tại sao họ nói như vậy với tôi? Họ 0 hiểu những áp lực mà tôi phải chịu sao? - Như vậy có nghĩa là những lời phàn nàn chê trách hay phê bình được đón nhận. Đó là lý do chúng ta gọi đó là phương pháp sandwich: 1 lớp bánh mỳ, lời phê bình và 1 lớp bánh mỳ. Đó là cách để làm. Và nếu bạn làm vậy với thiền định . Thiền định của bạn thế nào? Có hiệu quả 0? Bạn có phê phán thiền định của mình 0? Trước hết bạn nên nhìn nhận những lợi lạc mà thiền mang lại. Những điều tuyệt vời mà thiền định dạy cho bạn là bình an và tĩnh lặng đã xuất hiện nơi bạn. Rồi bạn nói: à, mình nên thực hành thêm nữa, đừng dừng lại ở đó.  Bạn nên thực hành thêm nữa. Cuộc sống thì khó khăn, mình chắc chắn là có thể quản lý được bằng cách này hay cách khác.  Tôi thường nói: nếu bạn 0 thực hành thiền đủ , hãy tạo ra 1 nơi trong nhà bạn như phòng thiền, góc thiền, 1 nơi trong văn phòng của bạn. 0 tốn nhiều chỗ lắm đâu.  Bạn thấy chỗ ngồi thiền của tôi, tôi khá to béo nhưng cũng 0 cần nhiều chỗ. Bạn đặt cái đệm thiền nhỏ trong 1 góc phòng ngủ hay góc phòng nào đó trong căn hộ của bạn. Chỉ cần như vậy thôi. Đặt thêm tượng Phật hay hình Phật ở đó. Chỉ dùng nơi đó để thực hành thiền thôi. Bạn có 1 chỗ để thiền. Đừng bao giờ tiêu cực. Tôi nhớ là người ta thường nói: hãy thắp lên 1 ngọn nến thay vì phàn nàn bóng tối. Có quá nhiều người chỉ biết complain và complain, nào là nhà nước tham nhũng, cảnh sát thì  0 làm việc, Buddhist Society 0 đủ tiện nghi, chúng ta nên làm nhiều hơn nữa. Thầy Ajahn Brahm tuần nào cũng cứ kể đi kể lại cùng 1 câu chuyện, chuyện cười. Xin hãy nhớ là có những người chưa nghe câu chuyện cười đó, là những người nghe kể câu chuyện ấy và thật sự cười. 44:12 (Còn tiếp)

Thậm chí là có vài Sư, có những câu chuyện tôi nghĩ là các Sư biết, nhưng thật ra tôi kể ở đây mà 0 kể trong tu viện, nên khi nghe tôi kể, họ thật sự rất quý. Những câu chuyện đó thật sự đã giúp thay đổi đời sống con người. Thậm chí là câu chuyện 2 viên gạch xấu, nhờ đó mà 4 cặp đôi đã quay trở lại với nhau sống trong an bình và hòa hợp. Con của những gia đình này được sống với cha và mẹ của mình. Đó là điều tuyệt vời mà bạn có thể làm. Những câu chuyện nhỏ có thể giúp mọi người, đó là điều tuyệt vời. Vì thế, đừng phàn nàn chê trách. Thay vào đó, chúng ta lắng nghe và nhận ra, ồ, đôi khi chúng ta quá đòi hỏi, chúng ta muốn thế này, 0 muốn thế kia,  đó là tâm phàn nàn chê trách.  Thay vào đó, chúng ta nên có tâm vui vẻ. 1 trong những phẩm chất/đức tính mà chúng ta thực sự hay nhắc đến là tâm hoan hỷ - mudita. Đây là tâm hoan hỷ trước những hạnh phúc và thành công của người khác. Chúng ta thấy vui như chính mình được như vậy. Đây là 1 câu chuyện thành công của họ.  Wow, bạn ấy có 1 thời thiền tốt. Bạn kia được thành công trong công việc. Đừng bao giờ cảm thấy ghen tỵ với họ, làm như vậy bạn đang phí phạm cơ hội hoan hỷ với hạnh phúc và thành công với người khác đấy.

Cũng có 1 điều khác mà tôi yêu thích nơi Phật Giáo. Nếu bạn đã từng tham dự 1 buổi lễ đặt bát lớn, đặc biệt là cộng đồng người Sri Lanka làm điều này tốt nhất, bạn có thể sẽ gặp vài vị thí chủ giàu có. Vào thời Đức Phật , nhà vua có 1 tấm y quý hay 1 vật gì đó quý mang dâng cúng lên Tăng đoàn (có đức Phật đứng đầu – đây là dạng phước báu lớn 1). Vị ấy 0 chỉ đến nơi và dâng tấm y, mà vị ấy  còn chia phước, mời mọi người cùng hoan hỷ  với việc cúng dường này. Vị ấy chi trả cho việc cúng dường nhưng khi bạn hoan hỷ với việc thiện lành ấy thì bạn cũng được phần quả phước ngang bằng như vị ấy. Bạn hoan hỷ rất nhiều trong hạnh phúc của thiện nghiệp ấy , bạn được nâng cao lên.

Tôi nhớ 1 trải nghiệm khoảng 30 năm trước, khi tôi đến sân bay Perth để chờ đón 1 vị Sư sắp đến. Trước khi Sư ấy ra đến nơi thì có 1 nhóm người theo đạo Baha’i (thuộc Iran)  ra trước. Họ là người tỵ nạn trong 1-2 năm và rồi được định cư tại Perth. Trước đó họ đã chịu nhiều đau khổ. Nhiều người đã bị tra tấn và bị giết. Khi họ đi qua cơ quan di  trú và vào sân bay Perth. Khi họ bước ra khỏi cửa, họ đấm vào không khí : yeah, tự do, chúng ta đã đến được 1 đất nước an toàn. Yay! Nhóm đầu là 6, 7 người bước ra, rồi kế tiếp là 1 vài người nữa. Lúc đó tôi cũng đấm lên không khí luôn: Yay! Hạnh phúc có thể lan truyền. Tại sao 0? Tại sao chúng ta 0 thể cùng chung vui niềm hạnh phúc thiện lành của người khác và cùng ăn mừng với họ? Tôi 0 phải là người theo đạo Baha’i, tôi là Phật tử và thậm chí là tôi cũng 0 biết họ. Nhưng tại sao ta 0 cùng chung vui với họ thay vì lúc nào cũng phê bình chỉ trích? Chúng ta thực sự chung vui với thành công của người khác, với thành công trên thế giới rồi sau đó bạn sẽ gặp được nhiều thành công hơn.

Yeah, cộng đồng Phật giáo ở đây sắp có AGM (đại hội thường niên). Trong đại hội này, chúng ta sẽ xem xét sẽ làm gì tiếp theo. Nhưng trước lúc chúng ta định hướng nên làm gì tiếp theo , thì nhìn lại xem chúng ta đã làm được gì. Có vài người đã lâu 0 gặp, hôm nay mới đến thăm tu viện của chúng tôi, cô Jenny Ma là thành viên cũ của ủy ban từ những ngày đầu. Cô nhìn quanh và nói: wow, lần đầu khi con đến đây, có khi các Sư 0 có đủ thực phẩm để dùng. Thực sự là như vậy. Thật tuyệt vời khi thấy nơi này phát triển nhiều như vậy. Bây giờ còn có các cô Ni nữa, 40 cô đã được thọ giới. Nhà chùa rất đẹp, 0 chỉ ở đây mà có nhiều chùa ở nơi khác trên thế giới thuộc BSWA. Thật là 1 điều tuyệt diệu.

Cô ấy 0 bao giờ thấy kiểu như: phòng ốc quá lạnh hay quá nóng . Cô ấy chỉ thấy hoan hỷ với những thành tựu đạt được . Điều này nhắc nhớ tôi: tại sao chúng ta hay phê bình, chỉ trích, phàn nàn, chê bai cuộc sống của chúng ta? Chúng ta đã đạt được biết bao nhiêu điều. Chúng ta có 1 cách khác, cái nhìn khác để có được bình an và sự hài lòng tốt đẹp trong đời.

Và chúng ta cũng áp dụng điều này trong thiền nữa. Làm thế nào để thiền thực sự có thể được đánh giá cao. Và niềm hạnh phúc ấy là chìa khóa dẫn đến thiền sâu hơn. Khi tôi thư giãn tôi có hạnh phúc vì tôi nhận ra thật tuyệt vời làm sao khi ở tuổi của tôi mà thân vẫn rất bình an. Tôi nhìn vào tâm và thấy thật tuyệt vời làm sao khi tâm vẫn cảm nhận được bình an khi ngồi thiền. Khi bạn thật sự thiền sâu, bạn nhận ra tuyệt vời làm sao khi cảm nhận được những trạng thái tâm đẹp 0 tả nổi. Những niềm vui ấy thật đáng kinh ngạc. Tôi đã đề cập điều này với chư Tăng vào thứ 4 và bây giờ tôi lập lại với bạn. Tôi thường làm điều này trong các khóa thiền nâng cao, thậm chí là chỉ đạt được những trạng thái thiền tuyệt vời của sơ Thiền , Đức Phật mô tả đó là trải nghiệm được Sambodhi sukha – niềm vui Giác Ngộ.  Sambodhi nghĩa là Giác ngộ. Sukha là niềm vui, an lạc. Bạn có thể đạt được. Bạn có thật sự muốn biết niềm vui Giác Ngộ là như thế nào 0? Tự bạn có thể làm được, đạt được , 0 cần phải tin tôi. Bạn 0 cần phải đọc sách báo viết về nó . Bạn có thể tự trải nghiệm điều đó. Có người đã làm được rồi. Rất lạ lùng, hay xuất hiện, tuyệt vời và có thật. Đó thật sự là cách chúng ta có thể có nhiều hạnh phúc và niềm vui . Chúng ta 0 phàn nàn chê trách mà thay vào đó chúng ta coi trọng , đánh giá cao.

Sadhu Sadhu Sadhu

Phần Hỏi Đáp

H (từ Đức): Sao con thấy tối nay có những câu hỏi và lời khen từ USA, Canada, Bangkok, Úc, Thụy Điển, Đức, Boliavia, Tây Ban Nha, Scotland, Korea, Ấn Độ và Miến Điện?  

Đ: Khi giảng như thế này là có cả online. Có vài người hay là nhóm nhỏ họ dịch bài nói chuyện sang tiếng Ukraine và cả tiếng Nga nữa. Vì họ nhận thấy rằng hiện đang có sự khó khăn nhiều như thế nào ở những vùng đất đó nên họ dịch các bài Pháp thoại để có sẵn, thuận lợi cho người cần nghe. Vì thế những bài Pháp thoại 0 chỉ là dành cho những vị đang ngồi đây nghe giảng mà còn giúp giải quyết vấn đề cho những vùng đất khác.

H (từ Đức) : Làm sao Thầy có thể hạnh phúc khi thế giới đang cháy?

Đ: 0 phải nơi nào cũng cháy. Có những nơi 0 bị cháy.

H: Con cảm thấy xấu hổ khi là con người. Con sợ là sẽ đánh mất sự tử tế và trở nên giận dữ. Con nên làm gì để ngăn sự giận dữ và lòng 0 tử tế.

Đ: Những gì bạn nên làm là đừng chỉ nhìn vào 2 viên gạch xấu. Hãy nhìn vào những viên gạch đẹp, những nơi tuyệt vời người ta đang sống hòa hợp với nhau, những nơi 0 có chiến tranh, những nơi đang làm điều tốt, như buổi pháp thoại này đang được phát đến Ukraine và Nga, những điều tuyệt vời đang xảy ra. Hãy thật sự nghĩ nhớ đến những điều tốt đẹp . Tốt hơn là thắp lên 1 ngọn nến thay vì ngồi đó phàn nàn bóng tối, phàn nàn thế giới đang cháy.

H (từ Ấn Độ): Thiền của con đang tiến triển tốt, nhưng là 1 sinh viên với những kỳ thi quan trọng sắp tới, con thấy khó mà buông xả và làm cho tâm tĩnh lặng. Khi còn học ở Cambridge thì Thầy làm thế nào ạ?

Đ: Rất dễ. Rất hữu ích để tôi kể câu chuyện này rất nhiều lần. Tôi cũng đã hướng dẫn về nội dung này tại trường Carmel ở Perth vài năm trước. Thầy giám đốc Moshe Bernstein ở đó là bạn tâm giao của tôi. Các em làm bài 0 tốt. Tôi đã hướng dẫn các em cách vượt qua kỳ thi 1 cách dễ dàng . Sau đó tôi nhận được 1 lá thư cảm ơn từ vị hiệu trưởng của trường ấy. Đáng lý ra tôi nên giữ bức thư. Vị ấy nói rằng : ‘Cám ơn Ajahn Brahm vì đã đến hướng dẫn cho học sinh lớp 12 của chúng tôi . Nhờ đó mà trường chúng tôi đứng đầu về tỷ lệ đậu lớp 12 trong toàn bang Perth’. Sự hướng dẫn của tôi thật sự có tác dụng. Họ đang lo ngại các em sẽ 0 thi tốt, rồi các em làm theo hướng dẫn của tôi và thi đậu tỷ lệ cao, nhà trường trở thành trường đứng đầu Perth. 

Vậy cách làm là thế nào? Vào buổi trưa, trước hết bạn ngồi xuống, 0 nghĩ đến bài thi buổi sáng, 0 nghĩ đến bài thi buổi chiều. Buông bỏ quá khứ và tương lai. Điều đó có nghĩa là tôi đang nhận biết về thân tôi đang run lên vì căng thẳng cao độ. Tôi được bảo  là cả cuộc đời, tương lai của tôi phụ thuộc vào kỳ thi đó, dù thật ra thì 0 phải vậy vì chẳng bao lâu sau đó, tôi xuất gia làm nhà Sư. Tuy nhiên lúc đó thì tôi 0 biết. Vì thế, chú ý vào hiện tại, tôi thấy mình bị run lên. Run lên vì lo lắng như vậy thì làm sao bạn có tràn đầy năng lượng được. Khi tôi làm cho thân tôi bình tĩnh lại, giống như cách tôi hướng dẫn các bạn cách làm cho thân tĩnh lặng lúc bắt đầu thời thiền. Kế tiếp là tôi cảm thấy bình an. Khi tôi bắt đầu quán sát tâm của tôi, nó 0 bình an vì bị kiệt sức. 3 giờ làm bài thi vật lý lượng tử vào buổi sáng, đẩy bản thân đến giới hạn tận cùng. Tất nhiên là bạn phải mệt rồi. Tôi nhận ra là thiền định nạp năng lượng cho não của bạn. Giống như điện thoại di động của bạn gần như cạn sạch pin, sau khi bạn thiền và xuất ra khỏi thời thiền ấy thì tràn đầy năng lượng . Tôi đã làm như vậy và có hiệu quả.

H (từ Úc): Nếu thân này 0 phải là tôi, 0 phải của tôi, vậy thì cho dù 1 người có thể dễ dàng tái sinh làm súc sinh, vậy thì có đúng khi cho rằng tất cả chúng ta bắt đầu từ cõi đọa xứ tái sinh lên?

Đ: có thể là như vậy. Nhưng 0 quan trọng bạn từ đâu tái sinh làm người, hiện bây giờ bạn đang là người nhân loại ở cõi vui, cao hơn. Khi bạn muốn thực sự điều tra xem xét điều này , đừng tin vào những điều này, đừng tin lời người ta nói rằng thân này 0 phải tôi, 0 phải của tôi, 0 phải bản ngã, mà bạn học cách khám phá ra sự thật đó và nhìn thấy kết quả đó. Thật là tuyệt vời khi bạn chỉ là 1 người khách tham quan thăm viếng thân này. Vì thế nếu bạn có gặp khó khăn nhất thời nào đó, đó 0 phải là thân của bạn, bạn chỉ là 1 người khách quan tâm chăm sóc thân này nhưng 0 sở hữu, 0 dính mắc với thân này.

H: Phải làm thế nào với người nhà có tính sợ phải đối diện với cảm xúc bị kìm nén của họ rồi dẫn đến ngăn cách.

Đ: Nếu họ thực sự có cảm xúc bị kìm nén, hãy bảo đảm rằng bạn 0 bị như vậy. Hãy cư xử an hòa, tử tế, nhẹ nhàng với họ. Bạn sẽ đối xử thế nào với tù nhân trong trại có rất nhiều tổn thương? Bạn tử tế với họ, khi đó họ sẽ tin tưởng bạn rồi họ sẽ thổ lộ với bạn những bí mật của họ. Chúng ta có bức tường ngăn cách với mọi người là vì chúng ta sợ họ biết sự thật thì chúng ta sẽ gặp rắc rối lớn. Nếu bạn nhận ra rằng rắc rối duy nhất mà bạn gặp phải là kiếm 1 con mèo và vuốt nó 30 hay 50 cái , bạn 0 sợ sự thật nữa cho dù đó là 1 bí mật khiến bạn xấu hổ, bối rối.

H: Thầy sẽ làm gì để giúp 1 người bị buộc phải nói dối.

Đ: Có những người bạn 0 thể giúp gì cho họ, nhưng với thói quen nói dối thì tôi sẽ nói họ nên làm gì , họ sẽ cảm thấy hối hận và muốn bỏ tật xấu đó. Sự giúp đỡ của bạn được đánh giá cao. Cho họ biết rằng khi nói thật thì sẽ 0 bị phạt . Khi nói thật thì mang lại lợi lạc, hạnh phúc, sức khỏe, tự do nhiều hơn khi nói dối. Rồi họ sẽ kể cho bạn nghe 1 vài chuyện mà họ đã làm. Bạn nói: tốt lắm. Tặng họ 1 món quà vì đã nói thật cho dù sự thật đó 0 tốt đẹp gì. Nói cách khác đó là sự cổ vũ vì có khi người ta nói thật về 1 điều 0 tốt đẹp thì bị phạt nên họ giấu đi. Chúng ta buộc phải nói dối vì muốn tự bảo vệ mình.

H (từ Canada): Con mới biết Phật Giáo, con nên bắt đầu từ đâu? Điều đầu tiên con nên biết và làm là gì? Cám ơn Ajahn Brahm.

Đ: Bạn đã làm điều đầu tiên rồi đó: bạn đã lắng nghe buổi pháp thoại này. Tốt lắm. Hãy tiếp tục nghe Pháp và đặt câu hỏi. Như vậy tốt lắm. Đừng nghĩ là phải bắt đầu từ đâu. Bắt đầu từ đâu cũng được. Cứ để thuận theo tự nhiên . Đâu là nơi tốt nhất để trồng 1 bông hoa? Cứ gieo hạt xuống và nhìn nó mọc lên. Chăm sóc quá trình đó và cây tự mọc lên. Công việc của bạn là bảo vệ cây hoa để nó 0 bị phá hoại. Nó sẽ tự mọc lên. Đó là cách bạn nuôi lớn 1 em bé. Bảo vệ em bé, bảo đảm là cháu bé nhận được những điều tốt rồi cháu bé sẽ lớn lên. Và hãy nghe những bài Pháp thoại như thế này , vì đó là lý do tôi hay chọn những chủ đề như ‘0 nên phàn nàn chê trách’. Nếu chúng ta sống với những người luôn phàn nàn chê trách, luôn tiêu cực, điều đó sẽ có ảnh hưởng và bạn cũng trở nên tiêu cực. Bạn sống gần những người tích cực, tử tế, hay tha thứ và nhẹ nhàng, bạn cũng sẽ trở nên như vậy. Thái độ của lời nói và tâm có thể lan tỏa. Khi bạn đến đây , có nhiều người tốt ở đây nói chuyện vui, đối xử tử tế với nhau, bạn thấy ở đây an toàn, bạn về nhà cảm thấy an bình hơn nhiều.

Cám ơn các bạn lắng nghe.